Cố đô Hoa Lư nay thuộc xã Trường Yên, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, cách Hà Nội 95 km về phía Nam. Kinh đô Hoa Lư tồn tại 42 năm trong lịch sử Việt Nam (968 - 1010) bắt đầu từ triều đại vua Đinh Tiên Hoàng tiếp đến là triều đại tiền Lê và Lý. Vào triều đại nhà Đinh và tiền Lê đã biết dựa vào địa thế hiểm trở của vùng đất Hoa Lư lấy núi non làm thành quách, lấy sông làm hào để bảo vệ kinh thành mà ngày nay vẫn còn để lại nhiều di tích trên các dãy núi đá vôi. Chính vì thế người ta còn gọi kinh đô Hoa Lư với một tên gọi khác là “kinh đô đá”. Từ năm 1010, khi Lý Công Uẩn rời đô ra Thăng Long thì Hoa Lư trở thành Cố đô nhưng các triều đại vua kế tiếp vẫn hướng về vùng đất Hoa Lư, nơi địa linh – nhân kiệt, vẫn cho tu bổ, xây dựng thêm nhiều công trình văn hóa lịch sử có giá trị vẫn còn được lưu giữ cho đến tận ngày nay.
Những ai chưa về Cố đô Hoa Lư chắc hẳn sẽ phải ngạc nhiên đến ngỡ ngàng trước vẻ đẹp mộc mạc rất đỗi bình dị của phong cảnh cũng như con người ở nơi đây. Vào tháng 6, những cánh đồng lúa thơm ngát đang bắt đầu chín vàng trải đều suốt một dải màu uốn lượn quanh chân núi như một bức tranh ngẫu hứng đầy cảm xúc và màu sắc cũng đã đủ để làm nên một kiệt tác của thiên nhiên mà tạo hóa đã ưu ái dành tặng cho Cố đô Hoa Lư.
Những cánh đồng uốn lượn quanh dải núi đá vôiTừ xa xưa, cây lúa đã gắn liền với văn hóa nông thôn Bắc Bộ Việt Nam, cũng vì lẽ đó mà hình tượng cây lúa được khai thác ở nhiều khía cạnh và đề tài khác nhau trong thơ ca, trong hội họa, trong âm nhạc… Các nghệ sĩ đã gọi mùa thu hoạch lúa với một cái tên rất gần gũi mà cao quý: “Mùa vàng”.
Sự trải nghiệm khi ở giữa mùa vàng trên Cố đô Hoa Lư về không gian lẫn thời gian thật thú vị. Những hạt lúa căng tròn vàng óng đã no nê khi được hút sinh lực từ “cha trời mẹ đất”, chắt lọc những gì tình túy nhất qua bao ngày tháng tạo ra “ngọc thực” – là món ăn không thể thiếu trong cấu trúc ẩm thực của người Việt. Mùi lúa chín thơm ngát tỏa khắp các xóm làng hòa quyện vào mùi đất nồng nồng, mùi của núi rừng tinh khiết mờ ảo trong khói rơm chiều như níu giữ chân du khách không muốn rời xa.
Vào mùa thu hoạch, ẩn sau những nỗi vất vả trong từng giọt mồ hôi của người nông dân là niềm hân hoan vui sướng khi được đón nhận những thành quả do chính bàn tay lao động của mình tạo ra và của thiên nhiên ban tặng. Những tiếng nô đùa của trẻ thơ quanh các đụn rơm đã xua tan đi biết bao mệt mỏi khó nhọc bởi họ đã đặt một niềm tin tươi sáng hơn vào tương lai ngay trên mảnh đất quê hương Cố đô.
Người dân chở lúa bằng thuyền qua các thung nước
Gánh lúa trĩu nặng cho mùa vàng bội thu
Nụ cười của bà con nông dân khi được mùa
Về với Cố đô Hoa Lư ngày nay là về với kinh đô xưa của nước Đại Việt. Tuy kinh đô xưa đã không còn nhưng dấu ấn của lịch sử vẫn còn in đậm trong từng thớ đất, từng dãy núi, dòng sông, trong từng giọt mồ hôi của những người nông dân cho những mùa vàng bội thu… Tất cả được gửi gắm tâm hồn của con người nơi đây với biết bao tình cảm chân thành mộc mạc. Cố đô Hoa Lư không chỉ có giá trị về phong cảnh danh thắng mà còn chứa đựng nhiều giá trị về lịch sử, khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật. Với những giá trị nổi bật về địa chất địa mạo và văn hóa, ngày 23/6/2014 Quần thể danh thắng Tràng An Ninh Bình đã được tổ chức UNESCO công nhận là di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới, từ đây mở ra nhiều hi vọng cho sự phát triển mới của vùng đất Hoa Lư lịch sử.
Nguồn: Huyền Trang - BQLTA
